Pazar, Haziran 25, 2006

Özgürlük Ateşi


Xanthos antik kentini duymuşsunuzdur. Fethiye -Kaş karayolu üzerinde , Kınık yakınlarında, Eşen çayı kenarında kurulmuş eski bir kent...İlk gezdiğimde aşağıda okuyacağınız hikayesini de yeni duymuş ve etkileyici bulmuştum.Bu gün ,o gün okuduğum hikayesini tekrar okuyunca La fonten'in bir fablını da hatırladım:
Kahraman ve onurlu Xanthos...
Mitolojik öyküler bir yana Xanthos antik çağın "en onurlu ve kahraman kenti" olarak anılıyor. Tarihin ilk dünya savaşı, on yıl süren Truva Savaşları olarak bilinir. Bir güzellik yarışmasının ardından Olimpos Tanrıları’nın kıskançlık, öfke ve ihtiraslarına kurban olan iki kent; Akha ve Truva, on yıl boyunca savaşmıştı. Yunanistan’dan gelen 100 bin kişilik Akha ordusu Truva’ya saldırdığında, Anadolu’nun dört bir yanından yardım gelmişti. İ.Ö. 1200 yılında, Truva’ya yardım edenler arasında Xanthoslu Sarpedon komutasındaki Likya ordusu da vardı... Xanthos, Likya’nın belki de en cesur, en kahraman ve en onurlu kentiydi...
Tarih boyunca hep cesaretleriyle anılan Xanthoslular, özgürlüklerine öylesine düşkündü ki, tek korkuları “esir düşmek” olmuştu. Esir düşmemek için benimsedikleri ilginç bir gelenekleri vardı. Kentin en iyi ailelerinden seçilen küçük bir grup uzaklara, başka kentlere gider, “topluca ölüm” haberi gelene dek orada yaşarlardı. Halk, esir düşmektense, topluca intiharı seçerdi. O küçük grup daha sonra geri döner, kenti yeniden kurardı... Gerçekten de Xanhtos, iki toplu intiharın ardından, iki kez yeniden kurulmuştu...

Persler'den Bizanslılar'a
İ.Ö. 500’lü yıllarda Persler, Anadolu’daki kentleri birer birer ele geçirmeye başlamışlardı. Sıra Xanthos’a geldiğinde inanılmaz bir direnişle karşılaştılar. Xanthos halkı yenilmektense topluca intihar etti. Kent dışında bulunan Xanthoslular, yıllar sonra kenti yeniden kurdular... Ancak talihsizlik yakalarını bırakmadı, kent bir büyük yangın yüzünden yerle bir oldu, yıllar sonra bir kez daha, bu sefer Roma İmparatoru Brutus’e karşı toplu intiharı seçtiler... Bir başka Romalı, Marcus Antoninus inanılmaz bir inatla kenti tekrar ayağa kaldırdı ve Xanthos’a yeniden yaşam verdi...
Xanthos, Likya tarih sayfalarına, “cumhuriyet yönetimini uygulayan ilk ülke” olarak da geçiyor. İ.Ö. 300’lü yıllarda, bölgedeki 23 kent bir birlik kurarak demokratik bir yönetim benimsemiş ve İ.Ö. 2’nci yüzyılda Xanthos’u kendilerine başkent seçmişlerdi. 23 Likya kentinin temsilcileri burada toplanır, bölgeyle ilgili en önemli kararları burada alırlardı...
Kaynak

Xanthos Yazıtı

Evlerimizi mezar yaptık,

Mezarlarımızı ev.
Yıkıldı evlerimiz,
Yağmalandı mezarlarımız.
Dağların doruğuna çıktık,
Toprağın altına girdik,
Suların altında kaldık,
Gelip buldular bizi.
Yakıp yıktılar,
Yağmaladılar bizi.
Biz ki analarımızın, kadınlarımızın
Ve ölülerimizin uğruna,
Biz ki onurumuz ve özgürlüğümüz uğruna,
Toplu ölümleri yeğleyen bu toprağın insanları.
Bir ateş bıraktık geride,
Hiç sönmeyen ve sönmeyecek olan.
çev.:Azra Erhat


------------------&---------------------

Kurtla Köpek
Köpekler kuş uçurmaz olmuş çiftlikten
Kurt çelebi tazıya dönmüş açlıktan.
Bir deri bir kemik , dolaşırken dağda
Bir çomar görmüş ,ama ne çomar,
Kerli ferli, yağlı besili, parlak tüylü.
Yolunu şaşırmış besbelli.
Saldır , lokma lokma et şunu.
Hazretin canına minnet,
Ama bakmış, kan gövdeyi götürecek:
Kelleyi pahalıya vereceğe benzer
Bu koca köpek.
Aşağıdan almış, ne yapsın:
(Devamı burada)

1 yorum:

muallime dedi ki...

arapların akınları sonucu xanthos terkedilmiş